“ความวัวไม่ทันหาย ความควายเข้ามาแทรก”

ธุรกิจไทยในอเมริกา ระวัง! เว็บไซต์ไม่ผ่าน The Americans with Disabilities Act (ADA) เสี่ยงถูกฟ้องจริง

หลังจากที่ผมได้เขียนบทความเตือนเรื่อง ธนบัตรปลอมที่กำลังระบาดในธุรกิจไทย ไปไม่นาน วันนี้กลับได้รับข่าวใหม่ที่ทำให้ผู้ประกอบการไทยหลายรายต้องปวดหัวซ้ำอีกครั้งเพราะมีธุรกิจคนไทยหลายรายในรัฐแคลิฟอร์เนีย และรัฐอื่น ๆ ถูกฟ้องร้อง เพราะเว็บไซต์ของร้าน “ไม่เข้าตามกฎหมาย ADA” ของสหรัฐอเมริกา

นี่แหละครับที่คนไทยเรียกว่า

“ความวัวไม่ทันหาย ความควายเข้ามาแทรก”

หมายถึง ปัญหาเก่ายังแก้ไม่ทันเสร็จ ปัญหาใหม่ก็โผล่มาซ้ำทันที

จากหน้าร้าน… สู่หน้าเว็บไซต์

ในอดีต การฟ้องคดีลักษณะนี้มักเกิดจาก ผู้พิการ (เช่น ตาบอด เดินไม่ได้ ใช้รถเข็น) เข้าไปใช้บริการที่ร้านอาหาร ร้านนวด ร้านเสริมสวย ฯลฯ แล้วพบปัญหา เช่น

• ห้องน้ำไม่รองรับ

• รถเข็นเข้าไม่ได้

• อ่างล้างมือสูงเกินไป

จากนั้นข้อมูลเหล่านี้จะถูกส่งให้ทนาย และนำไปฟ้องใน ศาลรัฐแคลิฟอร์เนีย (CA Superior Court)

เจ้าของร้านต้องรีบหาทนาย แก้ต่างภายใน 30 วัน และแน่นอนว่า มีค่าใช้จ่ายตามมา

แต่ ปัจจุบัน… เขาไม่ต้องเข้าร้านแล้ว แค่ เข้าไปดูเว็บไซต์ของคุณ

ถ้าพบว่าเว็บไซต์ไม่รองรับผู้พิการ ก็สามารถยื่นฟ้อง เรียกค่าเสียหาย และบังคับให้แก้ไขเว็บไซต์ได้ทันที

ข้อกฎหมายที่มักถูกใช้ฟ้อง คดีเว็บไซต์ไม่ผ่าน ADA ในแคลิฟอร์เนีย มักอ้างกฎหมายเหล่านี้:

1. Unruh Civil Rights Act

2. California Disabled Persons Act

3. Americans with Disabilities Act (ADA)

พูดง่ายๆ คือ เป็นกฎหมายที่ห้ามธุรกิจ “กีดกันผู้พิการ” ไม่ว่าทางกายภาพหรือทางออนไลน์

เว็บไซต์ที่ “ถูกกฎหมาย ADA” คืออะไร

หมายถึง การออกแบบเว็บไซต์ให้ ผู้พิการทุกประเภทใช้งานได้ อย่างเท่าเทียม เช่น

• ผู้พิการทางสายตา

• ผู้พิการทางการได้ยิน

• ผู้พิการทางการเคลื่อนไหว

• ผู้พิการด้านการเรียนรู้หรือการรับรู้

มาตรฐานสากลที่ใช้วัด เรียกว่า WCAG ปัจจุบัน (ปี 2026) องค์กรส่วนใหญ่ใช้

WCAG 2.1 หรือ 2.2 ระดับ AA

เว็บไซต์แบบไหน “เสี่ยงโดนฟ้อง”

ปัญหาที่พบบ่อยมาก ได้แก่

• รูปภาพไม่มีคำอธิบาย (Alt Text)

• ใช้คีย์บอร์ดนำทางเว็บไซต์ไม่ได้

• สีตัวหนังสือกับพื้นหลังไม่ชัด

• วิดีโอไม่มีซับไตเติล

• ฟอร์มกรอกข้อมูลไม่มีป้ายกำกับที่โปรแกรมอ่านหน้าจอเข้าใจ

ข้อผิดพลาดเหล่านี้มักถูกตรวจเจอด้วย โปรแกรมอัตโนมัติ( AI) ของสำนักงานกฎหมาย

ถ้าโดนหมายเรียก ต้องทำอย่างไร

สิ่งสำคัญที่สุดคือ “ห้ามนิ่งเฉย”

ถ้าไม่ตอบสนอง ศาลอาจตัดสินแพ้โดยอัตโนมัติ

ควรทำทันที:

1. ติดต่อทนายที่เชี่ยวชาญคดี ADA

2. เริ่มแก้ไขเว็บไซต์ทันที เพื่อแสดง “ความตั้งใจสุจริต”

3. ลงประกาศ Accessibility Statement บนเว็บไซต์

4. รีบแก้จุดพื้นฐาน เช่น รูปภาพ ฟอร์ม สีตัวอักษร

การปิดเว็บไซต์หนีปัญหา ไม่ช่วย

เพราะความผิดย้อนหลังยังคงอยู่ และอาจถูกมองว่าไม่ให้ความร่วมมือ

ค่าใช้จ่าย: แก้ก่อน หรือโดนฟ้อง

• ปรับเว็บไซต์ให้ถูก ADA

ธุรกิจขนาดเล็ก–กลาง: ประมาณ 5,000–20,000 ดอลลาร์

• ค่าใช้จ่ายคดี ADA

มักเริ่มที่ 5,000–20,000 ดอลลาร์

และอาจพุ่งเกิน 100,000 ดอลลาร์ หากสู้คดี

ผู้เชี่ยวชาญด้านกฎหมายย้ำตรงกันว่า

“ป้องกันไว้ก่อน ถูกกว่าถูกฟ้องทีหลังเสมอ”

บทเรียนสำหรับธุรกิจไทยในอเมริกา

วันนี้ เว็บไซต์คือ “หน้าร้าน” ของธุรกิจ

การทำให้ทุกคนเข้าถึงได้ ไม่ใช่แค่เรื่องกฎหมาย

แต่คือความรับผิดชอบ และเป็นภาพลักษณ์ที่ดีในระยะยาว

รู้ก่อน ปรับก่อน ดีกว่าถูกฟ้องก่อน

โชคดีครับ

คิด ฉัตรประภาชัย