ธรรมะสมสมัย

หลวงพ่อไสว ชมไกร



รักษาคำพูด เริ่มจากรับปากเท่าที่ทำได้

จำเริญพร ศรัทธาท่านทั้งหลาย ธรรมะสบาย ๆ สไตล์วัดพระธาตุทุ่งเศรษฐี หัวข้อที่เสนอสำหรับฉบับนี้ แนวคิดและประโยชน์ เรื่อง "รักษาคำพูด เริ่มจากรับปากเท่าที่ทำได้" เช็กเวลาและกำลังก่อนตกลงรับปากรับคำ เพราะคำสัตย์คำจริงถือเป็นคำมั่นสัญญา เป็นเกียรติภูมิของบุคคลอย่างยิ่งยวด ถือเป็นมรดกทางศีลธรรมที่ทรงคุณค่าน่าเชิดชูเกียรติชั่วกาลนาน พอรู้ว่าติดขัดก็รีบบอก ช่วยให้คนที่รอเรา ให้เขามีเวลาจัดการงานต่อได้

“รักษาคำพูด เริ่มจากรับปากเท่าที่ทำได้” เรื่องที่จับต้องได้ทั้งในบ้าน ที่ทำงาน ที่วัด ที่ชุมชนโดยเฉพาะเมื่อแต่ละคนมีเวลางานและภาระครอบครัวต่างกัน การบอกเวลาที่แน่นอนได้เพียงเรื่องเดียวอาจช่วยคนอื่นมากกว่าการตอบรับทันทีด้วยความหวังดี เพราะเป็นคำสัตย์คำจริงที่เห็นผลได้ในปัจจุบัน

ประเด็นที่หนึ่ง เช่น คนที่รอเรา เขาก็จัดเวลาของเขาไว้แล้ว ตัวอย่างสมมติเช่น ในเช้าวันอาทิตย์ คนหนึ่งรับปากว่าจะมาช่วยจัดโต๊ะที่วัดตอนเก้าโมง พอรู้ว่าต้องเข้ากะเช้าแทนเพื่อน เขาคิดว่าเดี๋ยวค่อยบอก ส่วนคนที่วัดยังรอ เพราะเข้าใจว่ามีคนรับหน้าที่นี้แล้วนั้นคงมา ดังนั้น คำว่า “ได้ครับ” เพียงคำเดียวอาจกลายเป็นส่วนหนึ่งของแผนงานของอีกหลายคน

ประเด็นหลัก คือ ความรับผิดชอบเริ่มก่อนตอบตกลง ก่อนรับปากให้ดูว่าทำได้จริงแค่ไหน เมื่อตกลงแล้วให้จำรายละเอียดหรือจดไว้ และเมื่อรู้ว่าแผนเปลี่ยนให้รีบบอก เน้นผลที่อีกฝ่ายได้รับจากการรู้ล่วงหน้า เช่น มีเวลาสลับคน เลื่อนนัด หรือแบ่งงานกันใหม่ เป็นเรื่องความรับผิดรับชอบ

ประเด็นหลักธรรม คือ ใจซื่อถือสัจจะด้วยความไม่ประมาท สัจจะ ผ่านการพูดตรงตามจริงและตั้งใจทำตามคำที่ให้ไว้ ถ้ายังไม่แน่ใจก็บอกได้ว่ายังต้องตรวจเวลาก่อน ส่วนความไม่ประมาท เห็นได้จากการเผื่อเวลาเดินทาง เช็กตารางงาน และแจ้งทันทีเมื่อรู้ว่าจะไปไม่ทัน ทั้งสองหลักช่วยให้คำรับปากเป็นสิ่งที่คนอื่นวางใจได้อีกทั้งได้รับความเคารพนับถือ

ตัวอย่างใกล้ตัวที่เป็นเครติดให้ตนเอง คือ ช่วยเท่าที่ไหว และบอกให้ชัด เช่น คนทำงานร้านอาหารในเขตบริเวณโดยรอบใกล้วัด ใกล้ศูนย์นัดหมายจัดกิจกรรมที่อยากช่วยเตรียมงาน แต่ยังไม่รู้ว่าจะสลับกะว่างงานได้หรือไม่ ต้องตอบกว้าง ๆ ไว้ว่า “ขอเช็กกะก่อนนะครับ ผมจะยืนยันให้เย็นวันศุกร์ ถ้าไปช่วยจัดโต๊ะตอนเช้าไม่ได้ ผมช่วยเก็บหลังงานได้ครับ” เมื่อได้คำตอบแบบนี้ เขารู้ว่าจะรอถึงเมื่อไรและจัดคนช่วงเช้าได้อย่างไร

แนวทางนำไปใช้ ตามที่เสนอหัวข้อว่า "รักษาคำพูด เริ่มจากรับปากเท่าที่ทำได้" ลองกับนัดหมายครั้งต่อไป คือ เช็กก่อนตอบ ระบุเวลาที่ทำได้ และบอกทันทีเมื่อมีเหตุเปลี่ยน ถ้าพลาดไปแล้ว ให้ขอโทษตรง ๆ และเสนอสิ่งที่แก้ไขได้จริง เช่น “ขอโทษที่แจ้งช้าครับ วันนี้ไปไม่ทัน ผมเอาของไปส่งให้ก่อนงานเริ่มได้”

ข้อคิดในเรื่องนี้ทำให้ทราบว่า ความไว้ใจสะสมจากเรื่องเล็ก ๆ สองฝ่ายที่ช่วยให้งาน คนหนึ่งบอกตามจริง อีกคนมีเวลาปรับแผน ความไว้ใจในชุมชนค่อย ๆ เกิดจากเรื่องธรรมดาเช่นนี้ ธรรมะสบาย ๆ รักษาคำพูด เริ่มจากรับปากเท่าที่ทำได้ เวลามีคนชวนไปช่วยงาน เรามักอยากตอบว่า “ได้” เพราะมีน้ำใจ แต่คนที่ได้ยินคำตอบนั้นอาจจัดเวลาและแบ่งหน้าที่เผื่อเราไว้แล้ว

ดังนั้นถ้ายังไม่แน่ใจ ลองบอกว่า “ขอเช็กเวลาก่อนนะ เย็นนี้จะให้คำตอบ” แล้วกลับไปบอกตามเวลาที่นัดไว้ หากรับปากแล้วมีเหตุให้ไปไม่ได้ บอกเขาทันทีที่รู้ เขาจะได้มีเวลาหาทางจัดการต่อ นี่คือการฝึก สัจจะ ในเรื่องใกล้ตัว พูดให้ตรงกับที่ทำได้ และใส่ใจคนที่กำลังรอคำตอบของเรา


ขอเชิญร่วมบุญลอยกระทงประจำปี 2569

บุญลอยกระทงมีความงดงามทางวัฒนธรรมที่อ่อนโยน ขอชวนเชิญทุกท่านได้หยุดพัก ให้หัวใจได้ผ่อนคลาย ลอยกระทงเป็นมรดกทางวัฒนธรรมของไทยเรา แม้จะอยู่ไกลเมืองไทย แต่ความเป็นไทยยังอยู่ใกล้ตัวเสมอ ร่วมกันรักษาส่งเสริมภาษาไทย วัฒนธรรมไทย และน้ำใจที่มีต่อกัน พาครอบครัว ชวนเพื่อนบ้าน และจูงมือลูกหลานมาสัมผัสความดีงามของประเพณีไทย ให้วันหยุดเป็นวันแห่งรอยยิ้ม เกิดความสมัครสมานสามัคคี และความทรงจำที่ดีร่วมกัน ลอยกระทงสร้างความทรงจำอันละมุนร่วมกัน ในวันอาทิตย์ที่ 22 พฤศจิกายน 2569 ณ วัดพระธาตุทุ่งเศรษฐี 6763 E Avenue H, Lancaster, CA 93535 โทร. 562-249-3789 ร่วมบุญบริจาคปัจจัยสนับสนุนวัดได้ โดย Donation check payable to "Buddhist Meditation Society" ส่งไปตามที่อยู่ที่แจ้งไว้นี้ 6763 East Avenue H. Lancaster CA 93535-7849 ส่วนท่านที่สะดวก Transfer money with Zelle โอนด้วยเบอร์ (562) 249 - 3789 ขออนุโมทนาบุญ มา ณ โอกาสนี้ด้วย รูปขอจำเริญพร