เกือบ 6:00 AM ของวันศุกร์ 30 มกราคม 2026 ผมยกแก้วกาแฟมาที่โต๊ะ ครับผมจะดื่มกาแฟวันละแก้วทุกเช้า ชอบกาแฟไม่เติมน้ำตาล และครีม การทำกาแฟจะตักด้วยช้อนชาพูนๆ 2 ช้อน ใส่ในที่ทำกาแฟ เทน้ำร้อนเต็มที่ทำ จะพอดีแก้ว ไม่นานกาแฟก็สามารถยกแก้ว เดินมาที่โต๊ะเขียนหนังสือทำงานของบ้าน โต๊ะตั้งตรงห้องหน้าบ้าน มีกระจุก 3 ด้าน ด้านหน้าที่โต๊ะทำงาน มองลอดหน้าต่างจะเห็นวิว แค่บล็อกเดียวจะเห็นไฟร้าน 7-11 ครับร้านนี้เปิด 24 ชั่วโมง ละสายตาจากร้าน 7-11 มองไกลเห็นทะเลภายในเห็นเมืองซานฟรานซิสโก สะพานโกลเด้นเกจ เป็นสะพานชั้นเดียว ทาสีแดง เชื่อมระหว่างเมืองซานฟรานซิสโกกับเมือง เซ้าส์ซาริโต้ก่อนโน้น ผมกับแม่บ้านชอบไปทานอาหารวันหยุดที่เมืองเซ้าส์ซาริโต้ ร้านยื่นออกจากฝั่ง รอบๆ ทะเลภายใน วิววันหยุดมีเรือใบแล่นไปมา ธรรมชาติสวยงาม พูดถึงเรื่องเรือใบ ช่วงผมเป็นเด็ก เกิดอยุธยาบ้านมีแพขายของในน้ำ และบ้าน ชีวิตวันหยุดชอบพายเรือแข่งกับเพื่อนๆ

พูดถึงแล่นเรือใบ ผมมีหลานชาย 3 คน อายุ 14-15-16 คนกลางอายุ 15 ชอบแล่นเรือใบ และเมื่อปีที่แล้วแข่งขันเรือใบที่ Lake Michigan ได้ที่ 2 หลานชายคนเล็กเล่นซ็อกเกอร์ และตอนนี้เริ่มฝึกอเมริกันฟุตบอล คนโตเล่นฟุตบอล กำลังจะเข้ามาหาวิทยาลัย 2 เดือนผมไป มิชิแกน มหาวิทยาลัยอินเดียน่าตอบรับ ให้ทุน 4 ปี แต่หลานรอมหาวิทยาลัยอื่น ความตั้งใจอยากเข้าเรียนมหาวิทยาลัยมิชิแกน มหาวิทยาลัยที่พ่อและแม่เรียนจบแพทย์ ครับการเรียนหมอในอเมริกาหลังจากจบไฮสกูลใช้เวลา 11 ปี หลังจากจบไฮสกูล สอบเข้าเรียนเตรียมแพทย์ 4 ปี หลังจากจบ 4 ปี สอบเข้าเรียนหมออีก 4 ปี รวม 8 ปี ยังไม่สมบูรณ์ การทำงานเป็นหมอได้ ต้องไปฝึกหัดเป็นหมอ คือ เป็นลูกมือ สัมผัสตรงกับหมออยู่โรงพยาบาล อีก 3 ปี รวมเป็นเวลา 11 ปี

ครับผมออกนอกเรื่องไกล แต่นอกเรื่องหลักทางการศึกษา บอกว่าความรู้เป็นความจำเป็นของชีวิต

ยกกาแฟซิบ กาแฟเริ่มเย็นแปลก ทุกคนนักดื่มกาแฟ พูดเป็นเสียงเดียว กาแฟเย็น ดื่มขาดรสชาติ กาแฟที่เสร็จใหม่ๆ ถึงจะร้อน แต่ค่อยซิบ รสรับรู้กาแฟ ครับความชอบแตกต่างแต่ละคน

ระหว่างยากาแฟ ดื่มมองลอดหน้าต่าง เห็นไฟสวยงาม เมืองซานฟรานซิสโก และบ้านรอบๆ ไม่นานได้ยินรถมาเอาขยะทุกวันศุกร์ เช้าเดิน 6:00 AM ไม่มาก อาทิตย์นี้ถังที่เอาออกมีถังเดียว คือขยะ ปกติจะมี 3 ถัง ถังขยะ อีกถังใส่ประเภทใบไม้กิ่งไม้ รถมาเก็บน่าจะไปส่งที่รวมประเภท นำรีไซเคิ้ล อีกถังหนึ่ง ประเภทกระดาษ พลาสติกและกล่องสามารถนำไปรวมหลอม นำมาใช้ใหม่เป็นรูปต่างๆ

พูดถึงของที่ใส่ของกิน ใส่น้ำใช้แก้ว ใส่อาหาร กล่องกระดาษ หรือพลาสติกจะมีถังแยก นำไปทำความสะอาด หลอมเป็นรูปต่างๆ นำมาใช้ หลักสำคัญช่วยกันประหยัดทรัพยากรณ์ตามธรรมชาติ

นอกจากต้นไม้ นานมาผมซื้อแก้วสีเหลือง สีน้ำเงิน และสีแดง หล่อเป็นตัวปลา อีกตัวเป็นปลาวาฬ สีน้ำเงิน ครับผมวางบนขอบหน้าต่าง ทางขอบหน้าต่างทางซ้ายมือ นำรูปถ่ายของหลานชาย 3 คนมาตั้ง หลานชายทั้ง 3 อายุต่างกัน คนโตย่าง 17 คนกลางย่าง 16 คนเล็กย่าง 15 เรียนโรงเรียนเดียวกันเป็นเอกชน

ครับพูดถึงโรงเรียน สมัยลูกสาวและลูกชาย ยังเล็ก 3 ขวบ ผมส่งไปโรงเรียนเอกชน เจ้าของเป็นชาวญี่ปุ่น การให้เรียนโรงเรียนแต่เด็ก น่าจะเป็นประโยชน์กับเด็ก มีเพื่อนเรียนรู้การปรับตัว เกิดมีปัญหา ครับครูย่อมดูแล ชีวิตผมก่อนมาอเมริกาปี 1969 ตอนอยู่ไทยเป็นครูหัวหน้าวงจรคณิตศาสตร์ ตอนเป็นครูใหม่ๆ จบ กศ.น. (การศึกษาบัณฑิต) จากบางแสน ปีแรกเข้มงวดกับเด็ก พอหลัง 2 เทอม ผมเริ่มปรับตัว เด็กที่สอน เป็นโรงเรียนในห้วยขวาง เด็กๆ บางคนอยู่ปนกันกับต่างครอบครัว หลายคนกลับบ้านหลังเลิกเรียน ต้องดูแลน้อง ช่วงหวยออก เด็กบางคนวิ่งขายเรียงเบอร์ ตรวจหวย ครับถ้าจะเข็มงวดไม่คำนึงถึงปัจจัย รอบตัวเด็ก เวลาให้การศึกษากับตัวเขามีน้อย ผมกลายเป็นผู้ต้องปรับตัวจะเข้มงวด อย่างเดียวอย่างไม่ทำการบ้าน คงจะไม่มีเหตุผล ที่จะเข้มงวดกับเด็ก เลยปรับตัวสอนพิเศษให้

หยุดเขียนมองดูเวลา 6:15 นาที มองลอดหน้าต่าง ยังมืดอยู่ มองดูเมืองซานฟรานซิสโก มองไม่เห็นตัวตึก เห็นแต่แสงไฟ มองดูสะพานโกลเด้นเกจ ไม่เห็นตัวรถ วิ่งสวนกันไปมา เห็นแต่แสงไฟหน้ารถ

ครับโชคดี บ้านผมอยู่สูงบนเนินเขา ถนนจะเริ่มจากสูง สู่ต่ำ ทะเลภายใน ตึกซานฟรานอยู่ระดับต่ำกว่าบ้าน ถ้าเป็นกลางวันจะเห็นตัวตึกชัด ทะเลภายในถ้าเป็นช่วง เสาร์-อาทิตย์ หรือวันพิเศษได้หยุด จะเห็นคนโล้เรือใบสีขาว พูดถึงเรื่องพายเรือ ว่ายน้ำในแม่น้ำ ว่ายเกาะเรือพ่วง คำว่าเรือพ่วง คนรุ่นใหม่ คงนึกไม่ออก ไม่เคยเห็น คำว่าเรือพ่วง คือเรือขนข้าว เป็นเรือใหญ่ มีหลายลำผูกติดกัน มีเรือเมล์ คือเรือมีเครื่องยนต์ ลากเรือยาวเป็นแถว ถ้าลากเรือล่องปลายทางคือกรุงเทพฯ ที่เทเวศน์ ช่วงอยู่มัธยมต้น ช่วงปิดภาค กลับมาบ้านอยุธยา มีบ้างจะไปเรือข้าวกับพ่อแม่ เรือยนต์จากไปกรุงเทพฯ ไปขายข้าวสารที่เทเวศน์ กว่าข้าวสารจะหมดใช้เวลา โชคดีร้านขายส่งมาซื้อ พูดถึงเรือใบ หลานชายคนที่ 2 อายุ 15 ย่าง 16 ปี นอกจากเป็นเด็กเรียนดีมาก ยังชอบกีฬา ตอนมัธยมตอนต้นให้พ่อแม่พาไปแล่นเรือ กลายเป็นกีฬาที่หลานชอบ เคยเข้าแข่งขันที่ Lake Michigan (Grate Lake) ได้ถ้วยชนะ

นอกจากการเรียน ยังต้องมีกิจกรรม คือ กีฬา คนโตตอนนี้อายุย่าง 17 ปี เป็นช่วงสมัครเรียนมหาวิทยาลัย ตอนเป็นเด็กเล่นฟุตบอล ทีมเคยชนะได้ถ้วย เมื่อ 2 เดือนผมไปเยี่ยมลูกสาว แพทย์หญิงสุภัคร สุขกสิกร อาชีพเป็นหมอ มีคลินิกส่วนตัว 4 แห่ง คนทำงาน หมอ พยาบาล และคนทำกิจกรรมอย่างอื่น รวามประมาณ 60 คน

การเรียนหมอในอเมริกา ต่างจากไทย ในอเมริกาเรียนหลังจากจบ ไฮสกูลต้องเรียนใช้เวลา 11 ปี จบไฮสกูล อยากเรียน “หมอ” สอบเข้ามหาวิทยาลัย เมเย่อร์ ประเภทวิทยาศาสตร์ อย่างลูกสาว เขาเตรียมหมอ เรียน 4 ปี ที่มหาวิทยาลัยมิชิแกน หลังจาก 4 ปี ก็สอบเข้าเรียนหมอ ลูกสาวเลือกไปเรียนที่อังกฤษ (มหาวิทยาลัย “เคมบริดจ์”) เรียนอีก 4 ปี เหตุผลการเลือกไปเรียนที่ประเทศอังกฤษ คือต้องการหาประสบการณ์ท่องเที่ยวไปในตัว

คงเหมือนผมเกิดอยุธยา เรียนแถวบ้าน จบแค่ ประถม 4 พอเข้ามัธยม พ่อแม่ให้ไปเรียนกรุงเทพฯ ไปอาศัยวัดราชบพิธ เป็นศิษย์สมเด็จพระสังฆราช สอบได้เรียนจบมัธยม พอจบอยากเป็นครู ก็ไปสอบชิงทุนที่กระทรวงศึกษา สอบได้เรียนฝึกหัดพระนคร อยู่บางเขน

ครับที่โรงเรียนครู เป็นประสบการณ์ที่ดี เด็กทั่วประเทศ สอบได้ทุน มาเรียนร่วมกัน ผมเคยเล่า ผมได้รับเลือกเป็นหัวหน้าห้อง ปีที่สอง เป็นประธานนักเรียน

เรียนจบครู ไปเรียนต่อ กศ.บ. ย่อมาจากการศึกษาบัณฑิต ระหว่างเรียนปริญญาตรี คิดตลอดเวลา หลังจากจบจะไปเรียนอเมริกา ระหว่างเรียนไปเรียน AUA พอจบเป็นครูอยู่ไม่นาน สมัครเรียนที่วิทยาลัย รัฐออริกอน เรียนปริญญาโท ครับมหาวิทยารัฐออริกอน ประสบการณ์แรก เป็นภาคฤดูหนาว หิมะตก โรงเรียนต้องเดินขึ้นเนินเขา ครับประสบการณ์การไปเรียนช่วงหยุดเทอม ไปเที่ยวทางเรือ ตามเกาะต่างๆ ผมเป็นคนชอบท่องเที่ยว 1973 เดินทางคนเดียวไปตะวันออก ไปน้ำตกไนแอการา ขึ้นเหนือผ่านหลายรัฐ รัฐเมนส์ ข้ามไปแคนาดาไปควีนเบ็ค และหลายเมือง สุดท้ายไปน้ำตก ในปีเดียวกัน 1973 ผมใช้ชีวิตคนเดียว 4 เดือน ในหลายสิบประเทศ เป็นประสบการณ์จะเล่าต่อ ลูกทั้ง 2 ของผมมียีนส์การเรียน-เที่ยว